Gölgeye dayanıklı çim çeşitleri hangileridir sorusunun en net cevabı; Söke ikliminde St. Augustine (Kaba Çim), Festuca arundinacea (Kamışsı Yumak) ve Zoysia (Kore Çimi) türleridir. Günde 3-4 saat güneş alan yarı gölge alanlarda Festuca karışımları, koyu gölgelerde ise sıcak iklim çimi olan St. Augustine mükemmel sonuç verir.
Söke’nin Toprak ve İklim Yapısı Gölge Çimini Nasıl Etkiler?
Söke’de gölge alanlarda çim büyütmek, sıradan bir bölgeye göre daha fazla dikkat ister. Söke Ovası’nın getirdiği ağır killi ve alüvyal toprak yapısı, suyu alt katmanlarda uzun süre tutar. Yaz aylarında termometrelerin 40°C üzerine çıktığı ilçemizde, gece nemi %75 seviyelerine ulaşır. Güneş almayan gölge alanlarda bu nem kurumaz ve toprak havalanamaz.
Ege Peyzaj olarak Söke’de gerçekleştirdiğimiz saha uygulamalarında sıkça karşılaştığımız temel sorun şudur: Ev sahipleri bahçelerindeki zeytin, okaliptüs veya narenciye ağaçlarının altına standart çim tohumu eker. Güneş göremeyen ve killi toprakta ıslak kalan çim kökleri 2-3 ay içinde çürür. Söke merkez, Yenikent veya Yenicami mahallelerindeki yüksek bahçe duvarlarının yarattığı koyu gölgelerde doğru tür seçilmezse sararma kaçınılmaz olur.
Söke İçin En Uygun Gölgeye Dayanıklı Çim Çeşitleri
1. St. Augustine (Kaba Çim): Koyu Gölgelerin En Güçlü Adayı
St. Augustine çimi, ağaç altları ve hiç güneş almayan koyu gölge alanlar için en ideal seçenektir. Geniş ve etli yaprak yapısı sayesinde çok az ışıkla bile fotosentez yapabilir. Söke’nin aşırı sıcak yaz günlerine son derece dayanıklıdır.
- Güneş İhtiyacı: Günde 2-3 saat dolaylı ışık yeterlidir. %70 ile %80 oranındaki gölgeyi tolere eder.
- Toprak Uyum: Söke’nin kireçli ve ağır yapılı toprağında kök atabilir.
- Sulama: Derin kök yaptığı için haftada 2-3 kez sulama yeterli olur.
2. Festuca Arundinacea (Kamışsı Yumak): Yarı Gölge ve Killi Toprak Dostu
Festuca arundinacea, kökleri 40 santimetre derine inebilen, basılmaya ve kuraklığa çok dayanıklı bir soğuk iklim çimidir. Söke’de binaların kuzey cephesinde yer alan ve günde 3-4 saat güneş gören alanlarda en yüksek performansı verir.
- Güneş İhtiyacı: Yarı gölgeli alanlarda (%50 gölge) yeşil rengini korur.
- Mevsim Dayanımı: Söke’nin hafif geçen kışlarında sararmaz, 12 ay boyunca canlı kalır.
- Önemli Özellik: Ağır killi toprakta kök sıkışmasına en dirençli türdür.
3. Zoysia Japonica (Kore Çimi): Az Bakım İsteyen Alternatif
Zoysia çimi, yavaş büyüyen ve sık bir halı dokusu oluşturan bir türdür. Söke-Kuşadası yolu üzerindeki müstakil evlerin bahçelerinde sıkça tercih edilir. Yarı gölgeli alanlarda sorunsuz gelişir.
- Güneş İhtiyacı: Günde 3-5 saat doğrudan güneş ister. Light (hafif) gölgelerde başarılıdır.
- Biçim İhtiyacı: Yazın ayda sadece 1 veya 2 kez biçim gerektirir.
- Tuz Toleransı: Söke Ovası’nın taban suyundaki hafif tuzlanmaya karşı dirençlidir.
Söke Bölgesine Özel Çim Bakım ve Ekim Kalenderi
Söke’de gölge alana çim uygulaması yaparken zamanlama hayati önem taşır. Yanlış mevsimde yapılan ekim, yüksek nem nedeniyle mantar hastalıklarına yol açar. Aşağıdaki takvimi uygulayarak başarı oranınızı artırabilirsiniz:
- İlkbahar (Mart – Nisan): Toprak hazırlığı dönemidir. Söke’nin ağır toprağını yumuşatmak için metrekareye 10-15 kilogram dere kumu ve organik gübre karıştırılmalıdır. Tohum ekimi için ideal sıcaklıklar bu aylarda yakalanır (18-22°C).
- Yaz (Haziran – Ağustos): Sulama saatlerine çok dikkat edilmelidir. Gölge alanlar suyunu geç kaybettiği için sulama sadece sabah 05:00 ile 07:00 arasında yapılmalıdır. Akşam sulaması Söke nemiyle birleşince Pythium (çökerten) mantarı yapar. Çim biçim yüksekliği gölge alanda 6-7 santimetre tutulmalıdır.
- Sonbahar (Eylül – Ekim): Rulo çim serimi ve ara ekim (overseeding) için Söke’deki en verimli dönemdir. Toprak sıcaklığı henüz yüksek iken gece serinlikleri çimin köklenmesini hızlandırır.
- Kış (Kasım – Şubat): Gölge alanlarda biçim yapılmaz. Yabancı ot temizliği elle yapılmalı, fazla su birikintileri tahliye edilmelidir.
Gölge Alanlarda Sık Yapılan Hatalar ve Çözüm Maliyetleri
Söke’de gölge bahçelerde yapılan en büyük hata, güneşli alanlara uygulanan bakımın gölge alanlara da birebir uygulanmasıdır. Gölgedeki çim daha az su tüketir ve daha yavaş büyür. Buraya fazla su ve azotlu gübre vermek çimi yakar.
Ege Peyzaj olarak sahada edindiğimiz tecrübelere göre, Söke’de killi toprağı iyileştirmeden yapılan gölge çim uygulamaları ilk yılda %60 oranında fire vermektedir. Metrekare başı toprak düzenleme maliyeti 40-60 TL arasında değişirken, kuruyan çimi sıfırdan yapmak metrekarede 150-250 TL arası ek masraf çıkarır. Bu yüzden başlangıçta toprağa kum katmak ve doğru gölge tohum karışımını seçmek en ekonomik yoldur.
Sıkça Sorulan Sorular
Söke’de gölge çimi ne zaman ekilmeli?
Söke ikliminde gölge çimi ekimi için en uygun zaman Eylül ortasından Ekim sonuna kadar olan dönemdir. İkinci alternatif ise Mart ve Nisan aylarıdır. Aşırı yaz sıcakları başlamadan kök gelişiminin tamamlanması gerekir.
Zeytin ağacı altına çim tutar mı?
Evet tutar ancak doğru tür seçilmelidir. Zeytin ağaçları sık bir gölge oluşturur. Bu alanlarda Festuca arundinacea ağırlıklı özel gölge tohum karışımları veya St. Augustine rulo çimi tercih edilmelidir.
Gölge alanlardaki çim kaç günde bir sulanmalı?
Gölgede kalan çimler güneş alan bölgelere göre %50 daha az su tüketir. Söke yazında güneşli alanlar her gün sulanırken, gölge alanlar 2 veya 3 günde bir, mutlaka sabah erken saatte sulanmalıdır.
Söke’nin killi toprağında çim sararması nasıl önlenir?
Killi toprak suyu tutar ve kökleri boğar. Sararmayı önlemek için çim ekilmeden önce toprağa mutlaka mil kumu ve dökme demir sülfat eklenmelidir. Yılda iki kez havalandırma (skarifikasyon) yapılmalıdır.
Gölge çimi kaç santim yükseklikte biçilmelidir?
Gölge alandaki çimler güneş ışığını daha iyi yakalayabilmek için daha geniş yaprak yüzeyine ihtiyaç duyar. Bu yüzden güneşli alanda 3-4 santim olan biçim yüksekliği, gölgede 6-8 santim arasında tutulmalıdır.
Hizmet ve İletişim
Ege Peyzaj Mimari Rulo Çim Söke, Aydın ve çevresinde peyzaj, rulo çim ve bahçe bakım hizmeti vermektedir.
- Adres: Çim Üretim Tesisleri Torbalı Menderes
- Telefon: + 90 534 767 07 50
