Ege iklimine uygun bitkiler; yaz kuraklığına, güçlü poyraz rüzgarlarına ve kireçli toprağa yüksek direnç gösteren türlerdir. Foça bölgesinde zakkum, biberiye, sakız çalısı, ilgın ve begonvil öne çıkar. Doğru toprak ıslahı ve tuzluluğa dayanıklı rulo çim çeşitleriyle Foça’nın tuzlu sahil havasında bile yıl boyu yeşil bahçeler elde edilebilir.
Foça’nın Zorlu İklim ve Toprak Koşulları Nelerdir?
Foça’da bahçe düzenlemesi yaparken ilk dikkate alınması gereken unsur, bölgenin kendine has sert mikroklimasıdır. İzmir genelinde Akdeniz iklimi hakim olsa da Foça kıyı şeridi çok daha sert çevre koşullarına sahiptir.
Eski Foça ve Yeni Foça hattında bahçe yapmayı zorlaştıran temel yerel faktörler şunlardır:
- Sert Rüzgarlar: Yazın esen İmbat rüzgarı ve kışın etkili olan poyraz, Saatte 50-60 km hıza ulaşabilir. Bu rüzgarlar bitki yapraklarını fiziksel olarak hırpalar ve kurutur.
- Tuz Serpintisi: Denizden gelen tuzlu hava, kıyıdan 1 kilometre içeriye kadar olan bahçelerde yaprak yanmalarına neden olur.
- Yüksek Toprak pH Derecesi: Bölge toprağı genelde kireçli ve taşlıdır. pH seviyesi 7.8 ile 8.3 arasında değişir. Bu durum bitkilerin demir ve magnezyum alımını zorlaştırır.
- Tuzlu Yeraltı Suyu: Bağarası ve kıyı Ovalarındaki kuyu sularının EC (tuzluluk) değeri yüksek çıkmaktadır. Klasik bahçe bitkileri bu suyla sulandığında sararır.
- Sıcaklık Değerleri: Yazın gölgede 35-38°C sıcaklık görülür. Kışın ise sıcaklık nadiren -2°C seviyesine düşer. Sert don olayları çok az yaşanır.
Foça Rüzgarına ve Tuzuna Dayanıklı En İyi Ege Bitkileri Hangi Türlerdir?
Foça bahçelerinde uzun ömürlü bir peyzaj oluşturmanın sırrı, doğrudan deniz tuzuna ve sert poyraza direnen türleri seçmektir. Yanlış bitki seçimi ilk yaz mevsiminde kurumalarla sonuçlanır.
İşte Foça koşullarında yüksek başarı sağlayan Ege iklimine uygun bitkiler:
1. Zakkum (Nerium oleander)
Zakkum, Foça’nın kavurucu yaz sıcaklarına ve denizden gelen tuzlu rüzgarlara en dayanıklı çalı türüdür. Sıfır altı 5°C dereceye kadar soğuğa dayanır. Mayıs ayından Kasım ayına kadar pembe, beyaz ve kırmızı çiçekler açar. Haftada 1 kez sulanması gelişimi için yeterlidir.
2. Ilgın Ağacı (Tamarix)
Kıyıya ilk sıra dikimlerde Ilgın ağacından daha dayanıklı bir alternatif yoktur. Denize 10 metre mesafede bile tuz serpintisinden etkilenmez. Pembe tüylü çiçekleri vardır. Kışın yaprak döker ama baharda hızla canlanır.
3. Biberiye (Rosmarinus officinalis) ve Lavanta
Bu iki aromatik bitki, Foça’nın kireçli ve taşlı toprağını çok sever. Toprak pH’ı 8.0 olan yerlerde sorunsuz büyürler. Biberiye çit bitkisi olarak kullanılabilir. Tam güneş isterler ve aşırı sulama yapıldığında kök çürüklüğü yaşarlar. Yazın 10 günde bir sulamak kafi gelir.
4. Sakız Çalısı (Pistacia lentiscus)
Foça tepelerinin doğal florasında yer alan sakız çalısı, peyzajda parlak yeşil dokusuyla öne çıkar. Her mevsim yeşildir. Rüzgar kesici çit olarak kullanılır. Sıcaklığa ve kuraklığa tam uyum sağlar.
5. Begonvil (Bougainvillea)
Begonvil Foça bahçelerine renk katar ancak dikim yeri kritik bir detaydır. Begonvil doğrudan kuzey poyrazını alan açık cephelere dikilmemelidir. Evlerin güney cephesine, rüzgardan korunaklı duvar diplerine dikildiğinde yaz boyu mor ve kırmızı çiçek açar.
Foça’da Yemyeşil Çim Mümkün mü? Hangi Rulo Çim Seçilmeli?
Foça’da yeşil bir çim alana sahip olmak mümkündür ancak klasik İngiliz çim tohumu karışımları (Festuca ve Lolium ağırlıklı) bu bölgede yazın kurur. Yüksek sıcaklık ve kuyu suyundaki tuz, ince dokulu çimleri kısa sürede yakar.
Foça koşullarında bahçenizi yeşil tutmak için kalın dokulu, sıcak mevsim çim türleri tercih edilmelidir.
Ege Peyzaj Mimari Rulo Çim olarak Bağarası, Eski Foça ve Yeni Foça’daki saha uygulamalarımızda edindiğimiz tecrübeler, bölge için en ideal iki rulo çim türünü öne çıkarmaktadır:
- Bermuda Çimi (Cynodon dactylon – U3 veya Tifway 419): Aşırı sıcaklığa, basılmaya ve kuraklığa mükemmel dayanır. Yazın günde 8-10 mm su ister. Kışın 10°C altına düşen havalarda uyku dönemine girer ve sararır. Nisan ayında havalar ısınınca yeniden yemyeşil olur.
- Paspalum (Paspalum vaginatum): Foça’da kuyu suyu tuzlu olan bahçeler için tek kesin çözümdür. Deniz suyuyla sulansa bile yaşamaya devam edebilen tek çim çeşididir. Tuzlu toprak yapısına tam uyum sağlar.
Çim serimi öncesinde Foça toprağına mutlaka 10-15 cm derine inecek şekilde mil kum ve organik yanmış çiftlik gübresi karıştırılmalıdır. Killi kireçli yapıyı gevşetmeden serilen çimlerin kökleri derine inemez.
Mevsim Takvimi: Foça’da Ay Ay Bahçe Bakımı Nasıl Yapılır?
Foça ikliminde bahçe bakımı takvimi, Türkiye’nin iç bölgelerine göre farklılık gösterir. Kış mevsimi ılıman geçtiği için bahçe çalışmaları erken başlar.
Kasım – Şubat (Kış Dönemi)
Ağaç ve çalı budaması yapılır. Zeytin ve begonvil gibi bitkilerin dip temizliği tamamlanır. Yeni ağaç dikimleri için en ideal zamandır. Don riski az olduğu için tüplü fidanlar rahatlıkla dikilir. Çim alanlara potasyum ağırlıklı kış gübresi atılır.
Mart – Mayıs (İlkbahar Dönemi)
Rulo çim uygulaması için en uygun dönemdir. Toprak sıcaklığı 15°C üzerine çıktığında Bermuda ve Paspalum rulo çim serimi yapılır. Bitkilere demir sülfat ve azot ağırlıklı kompoze gübreler verilir. Ot mücadelesi başlar.
Haziran – Ağustos (Yaz Dönemi)
Sulama yönetimi en hayati konudur. Sulamalar mutlaka gece 23:00 ile sabah 07:00 arasında yapılmalıdır. Güneş altında yapılan sulama, su damlacıklarının mercek etkisi yapması sebebiyle yaprakları yakar. Çimler haftada 2-3 kez biçilir, biçim yüksekliği 4-5 cm altına düşürülmemelidir.
Eylül – Ekim (Sonbahar Dönemi)
Yaz sıcaklarının stresi bitkilerden atılır. Budama ile kuruyan dallar temizlenir. Toprak havalandırma işlemleri yapılır. Sonbahar yağmurları öncesinde bahçeye organik kompost takviyesi verilir.
Foça Bahçelerinde Maliyet ve Sulama Hesabı Nasıl Yapılmalıdır?
Foça’da bahçe kurarken sürdürülebilir bir bütçe planlaması şarttır. Su kaynaklarının kısıtlı olması nedeniyle sulama tesisatı baştan doğru kurulmalıdır.
100 metrekarelik bir Foça bahçesinin ortalama su tüketimi ve maliyet parametreleri şu şekildedir:
- Yazlık Su Tüketimi: 100 m² rulo çim alanı yaz aylarında günlük ortalama 800 ile 1.000 litre su tüketir. Ağaçlar ve çalılar için damla sulama hattı ek olarak günlük 200 litre su ister.
- Damla Sulama Sistemi: Çalı ve ağaç gruplarında mutlaka basınç ayarlı damla sulama boruları kullanılmalıdır. Metre tül maliyeti ve işçilikle birlikte otomatik sulama sistemleri bahçe büyüklüğüne göre değişir.
- Toprak Islah Maliyeti: 100 m² alana yaklaşık 3-4 kamyon (10-15 ton) dere kumu ve bitkisel toprak getirilmesi gerekir. Bu işlem çimin ve bitkilerin ömrünü 3 kat uzatır.
Sıkça Sorulan Sorular
Foça’da deniz kenarındaki bahçeye hangi ağaç dikilir?
Deniz kenarında tuzlu rüzgara en dayanıklı ağaçlar Ilgın, Zeytin, Sakız ağacı, Yalancı Akasya ve Tamarix türleridir. Bu ağaçlar tuz serpintisinden etkilenmez, güçlü kök yapılarıyla poyraz rüzgarlarına karşı devrilmeden ayakta kalırlar.
Foça’da begonvil kışın kurur mu?
Foça’da don olayları nadir görüldüğü için begonvil tamamen kurumaz. Ancak sert poyraz alan kuzey cephelerde yapraklarını dökebilir. Begonvili rüzgardan korunaklı güney duvarlarına dikmek ve ilk iki kış kök bölgesini saman veya elyaf ile örtmek bitkiyi korur.
Tuzlu kuyu suyuyla çim sulanır mı?
Klasik tohum çimler tuzlu kuyu suyuyla sulandığında kısa sürede sararır ve ölür. Ancak tuzluluğa yüksek direnç gösteren Paspalum vaginatum türü rulo çimler tuzlu kuyu suyuyla güvenle sulanabilir ve yeşil kalmaya devam eder.
Foça’da rulo çim ne zaman serilmeli?
Foça ikliminde rulo çim serimi için en ideal zaman Nisan-Mayıs ve Eylül-Ekim aylarıdır. Sıcak mevsim çimleri olan Bermuda ve Paspalum için toprak sıcaklığının 18°C üzerinde olması hızlı köklenmeyi sağlar.
Biberiye ve lavanta Foça toprağında yetişir mi?
Evet, biberiye ve lavanta Foça’nın kireçli, taşlı ve yüksek pH değerine sahip toprak yapısına mükemmel uyum sağlar. Fazla su istemezler, kuraklığa çok dayanıklıdırlar ve yaz boyu bahçeye koku verirler.
Foça’da bahçe sulaması yazın hangi saatlerde yapılmalıdır?
Yaz aylarında sulama mutlaka gece 23:00 ile sabah 07:00 saatleri arasında yapılmalıdır. Gündüz yapılan sulamada suyun büyük kısmı buharlaşır ve su damlaları mercek görevi görerek yapraklarda güneş yanıklarına sebep olur.
Hizmet ve İletişim
Ege Peyzaj Mimari Rulo Çim Foça, İzmir ve çevresinde peyzaj, rulo çim ve bahçe bakım hizmeti vermektedir.
- Adres: Çim Üretim Tesisleri Torbalı Menderes
- Telefon: + 90 534 767 07 50
