Basılmaya en dayanıklı çim türü hangisidir diye soruyorsanız, kısa cevap Bermuda çimi (Cynodon dactylon) ve onun melez çeşitleridir. Gördes gibi sıcak ve kurak yazların yaşandığı Manisa bölgesinde, yoğun ayak altında kalan alanlar için en sağlam seçenek Bermuda’dır. Paspalum ise sulama imkânı bol olan yerlerde güçlü bir alternatiftir.
Gördes’te Çim Neden Zor Tutunur?
Gördes, Manisa’nın doğusunda, rakımı yaklaşık 600-700 metre civarında olan bir ilçedir. Bu rakım, çim seçimini doğrudan etkiler. Yaz aylarında sıcaklık sık sık 35-38°C bandına çıkar, kışın ise özellikle ocak-şubat aylarında gece sıcaklıkları -5°C ile -8°C arasına düşebilir. Bu da demek oluyor ki çim, hem yakıcı yazı hem de donlu kışı kaldırabilmeli.
Bölgenin bir diğer gerçeği toprak yapısıdır. Gördes çevresinde genellikle killi-tınlı, kireç oranı yüksek ve organik maddece fakir topraklar yaygındır. Bu toprak yazın kuruyunca sertleşir, suyu yüzeyde tutar ve kök bölgesine indirmez. Sulama genelde kuyu suyu veya şebeke suyuyla yapılır; su sertliği yüksektir. Yani çim türü seçerken sadece “basılmaya dayanıklı mı” diye bakmak yetmez, bu toprak ve su koşullarına da uyum sağlaması gerekir.
Bir de mevsim takvimi var. Gördes’te çim genelde mart sonu-nisan başı gibi uyanır, mayıs-haziran hızlı büyür, temmuz-ağustos en zorlu dönemdir, eylül-ekim toparlanma ayıdır ve kasım sonundan itibaren büyüme durur. Yani çimin aktif olduğu süre yaklaşık 7-8 aydır. Bu kısa sezon içinde çimin ne kadar hızlı toparlandığı, basılmaya dayanıklılığın asıl ölçüsüdür.
Basılmaya En Dayanıklı Çim Türü Hangisidir?
En dayanıklı tür Bermuda çimidir. Özellikle Tifway, Tifdwarf ve Celebration gibi melez Bermuda çeşitleri, yoğun kullanılan bahçeler, site içi ortak alanlar ve spor sahaları için en çok tercih edilen seçenektir. Peki neden bu kadar dayanıklı?
- Yatay sürünücü gövde (stolon) yapısı: Ezilen bölgeyi hızla yeni sürgünlerle doldurur. Bir noktada oluşan boşluk, 2-3 hafta içinde kapanır.
- Derin kök sistemi: Doğru sulama ile kökler 15-20 cm derine inebilir. Bu da kuraklığa karşı ciddi bir avantaj sağlar.
- Sıcak sevgisi: 30-38°C aralığında en hızlı büyür. Gördes yazında tam performans çalışır.
- Hızlı iyileşme: Ayak altında ezildikten sonra 7-14 gün içinde toparlanma gösterir.
Bermuda’nın zayıf noktası soğuktur. Gördes’te şiddetli donlarda üst kısım sararır ve çim kışın 2-3 ay boyunca uykuya girer. Ama kök canlı kalır ve mart sonunda yeniden yeşerir. Bu, bölge için kabul edilebilir bir durumdur; çünkü kışın zaten çim alanı yoğun kullanılmaz.
Paspalum Nerede Öne Geçer?
Paspalum (Paspalum vaginatum), tuzlu suya ve sert suya çok toleranslı bir türdür. Gördes’te kuyu suyu kullanan bahçelerde, suyun tuzluluk oranı yüksekse Bermuda’ya göre daha iyi sonuç verir. Ayrıca kışın daha uzun süre yeşil kalır. Ancak basılma dayanıklılığı Bermuda’nın bir adım gerisindedir ve yayılma hızı daha yavaştır. Yoğun ayak trafiği olan bir alan için ilk tercih olmamalıdır.
Serin İklim Çimleri Gördes İçin Uygun mu?
Çok yıllık çim (Lolium perenne) ve çayır salkım otu (Poa pratensis) gibi serin iklim çimleri, Gördes’in temmuz-ağustos sıcağında ciddi stres yaşar. Sulama yetersiz kalırsa 10-15 gün içinde yanma başlar. Bu türler ancak gölgeli, az kullanılan ve düzenli sulanan alanlarda kabul edilebilir. Yoğun basılan bir bahçe için doğru tercih değildir.
Gördes’te Bermuda Çimi Nasıl Ekilir?
En doğru yöntem rulo çim (hazır çim) kullanmaktır. Tohumla ekim Gördes’in killi toprağında düzensiz çimlenme verir ve ilk yıl yabancı ot sorunu yaratır. Rulo çim ise serildiği gün görüntü verir, 3-4 hafta içinde kökler toprağa tutunur.
Ekim öncesi toprak hazırlığı kritik:
- Toprak 15-20 cm derinlikte işlenmeli.
- Killi yapıyı açmak için dekara 2-3 ton yanmış hayvan gübresi veya kompost karıştırılmalı.
- Yüzey tesviye edilmeli, su birikintisi oluşacak çukurlar kapatılmalı.
- Ekim zamanı için en uygun dönem nisan ortası-haziran başı ve eylüldür.
Ege Peyzaj Mimari Rulo Çim olarak İzmir merkezli çalışsak da Manisa ve Gördes çevresinde sık sık saha yapıyoruz. Bu bölgede gördüğümüz en yaygın hata, toprak hazırlığının atlanıp çimin doğrudan sert zemin üzerine serilmesidir. Böyle alanlarda çim ilk yazı atlatamıyor. Doğru hazırlıkla ekilen Bermuda ise Gördes’te 5-7 yıl sorunsuz kullanılabiliyor.
Gördes’te Sulama ve Bakım Nasıl Olmalı?
Bermuda kuraklığa dayanıklıdır ama “hiç sulanmaz” demek değildir. Gördes’in temmuz-ağustos sıcağında doğru sulama programı şöyle olmalı:
- Haziran-ağustos: Haftada 3-4 kez, her seferinde 15-20 dakika derin sulama. Sabah erken saatler (06:00-08:00) en uygunudur.
- Nisan-mayıs ve eylül: Haftada 2 kez yeterlidir.
- Ekim-mart: Yağışlar yeterliyse sulama tamamen kesilebilir.
Gübreleme için en uygun dönem mayıs başı ve temmuz başıdır. Metrekareye 20-25 gram azotlu gübre yeterlidir; fazlası yanmaya ve yabancı ot artışına yol açar. Biçme yüksekliği 3-4 cm olmalı, yaz aylarında haftada bir biçmek gerekir.
Sıkça Sorulan Sorular
Gördes’te basılmaya en dayanıklı çim türü hangisidir?
Gördes koşullarında en dayanıklı tür Bermuda çimidir. Özellikle Tifway ve Celebration gibi melez çeşitler, hem sıcak yazı hem de yoğun ayak trafiğini iyi kaldırır. Killi toprak ve sert kuyu suyu ile uyumu da diğer türlere göre daha iyidir. Kışın sararsa da kök canlı kalır ve mart sonunda yeniden yeşerir.
Bermuda çimi Gördes’in kış soğuğuna dayanır mı?
Evet, dayanır. Gördes’te kışın gece sıcaklıkları -5°C ile -8°C arasına düşse de Bermuda’nın kökleri toprak altında canlı kalır. Üst kısım sararır ve çim uyku dönemine girer. Bu normaldir. Mart sonu-nisan başında hava ısınınca çim kendiliğinden yeşerir. Ek bir koruma gerekmez.
Rulo çim mi yoksa tohum mu daha iyi sonuç verir?
Gördes’in killi toprağında rulo çim belirgin şekilde daha iyi sonuç verir. Tohum ekimi düzensiz çimlenir, ilk yıl yabancı ot baskısı yüksek olur ve alanın kapanması 2-3 ayı bulur. Rulo çim ise serildiği gün görüntü verir, 3-4 haftada kökler tutunur. Yoğun kullanılan alanlar için pratikte tek doğru seçenek rulo çimdir.
Gördes’te çim ne zaman ekilir?
En uygun ekim dönemi nisan ortası ile haziran başı arasıdır. İkinci uygun dönem eylül ayıdır. Temmuz-ağustos ekimi için risklidir; aşırı sıcakta yeni çim stres yaşar ve sulama masrafı artar. Kasım-mart arası ise toprak soğuk olduğu için kök gelişimi durur, ekim önerilmez.
Basılmaya dayanıklı çim ne kadar sürede kendini toparlar?
Bermuda çiminde ezilen bir bölge, doğru sulama ve gübreleme ile 7-14 gün içinde toparlanır. Yoğun trafik alan bir noktada boşluk oluşursa 2-3 haftada kapanır. Paspalumda bu süre 3-4 haftaya çıkar. Serin iklim çimlerinde ise yaz stresi sonrası toparlanma 4-6 haftayı bulabilir.
Gördes’te çim için ne kadar su gerekir?
Yaz aylarında metrekare başına haftada yaklaşık 25-30 litre su yeterlidir. Bu, haftada 3-4 kez 15-20 dakikalık derin sulamaya denk gelir. Sabah erken saatlerde sulamak su kaybını azaltır. Kış aylarında yağışlar yeterli olduğu için sulama tamamen kesilebilir.
Çim ekimi maliyeti Gördes’te ne kadar?
Rulo çim maliyeti, toprak hazırlığı dahil edildiğinde metrekare başına geniş bir aralıkta değişir. Toprak hazırlığı, tesviye ve sulama sistemi kurulumu toplam maliyeti belirleyen ana kalemlerdir. Kesin fiyat için alanın ölçüsü ve zemin durumunun yerinde görülmesi gerekir. Yıllık bakım maliyeti ise ekim maliyetinin yaklaşık %10-15’i kadar olur.
Hizmet ve İletişim
Ege Peyzaj Mimari Rulo Çim Gördes, Manisa ve çevresinde peyzaj, rulo çim ve bahçe bakım hizmeti vermektedir.
- Adres: Çim Üretim Tesisleri : Torbalı Çim – Menderes Çim – İzmir Çim Bermuda Hazır Rulo Çim – Zoysia Hazır Rulo Çim – 4 Mevsim Yeşil Rulo Çim
- Telefon: + 90 534 767 07 50
